به گزارش سایت ۱۲۰ واحد، سفر سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه فدراسیون روسیه به پایتخت ایران، فراتر از یک دیدار دیپلماتیک معمولی ارزیابی می‌شود؛ سفری راهبردی که هم‌زمان با تشدید معادلات منطقه‌ای و تقابل غیرمستقیم تهران و واشنگتن، توجه محافل بین‌المللی را به خود جلب کرده است. هرچند پیگیری توافقات اقتصادی و پیمان‌های دوطرفه در صدر محورهای رسمی این سفر قرار دارد، اما تلاش‌های مسکو برای ورود به حوزه میانجی‌گری و احیای طرح فراگیر امنیت جمعی در آب‌های خلیج فارس، ابعاد این گفتگوها را بسیار پررنگ‌تر ساخته است.
بر اساس برنامه‌ریزی‌های اعلام‌شده، لاوروف در جریان حضور در تهران افزون بر مذاکرات مفصل با سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، با مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور نیز دیدار و تبادل نظر خواهد کرد. کارشناسان معتقدند اهمیت این سفر در سه محور اساسی قابل صورت‌بندی است: تلاش مسکو برای ایفای نقش در کنترل تنش‌های ایران و آمریکا، شتاب‌بخشی به اسناد همکاری‌های استراتژیک دوجانبه، و تثبیت نقش منطقه‌ای کرملین در چارچوب امنیت آبراه خلیج فارس.
پوتین و پزشکیان؛ زمینه‌چینی برای ابتکار صلح
جرقه جدی‌تر نقش‌آفرینی مسکو، در گفت‌وگوهای اخیر میان ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان در ترکمنستان رقم خورد؛ جایی که رئیس‌جمهور روسیه آمادگی کشورش را برای کمک به حل بحران و توقف روند خصومت‌ها اعلام کرد. در چنین چارچوبی، سفر لاوروف به تهران گامی عملیاتی در راستای ارزیابی ظرفیت‌های موجود برای فعال‌سازی کانال‌های ارتباطی و بازگرداندن پرونده به ریل گفتگوهای دیپلماتیک تلقی می‌شود.
اگرچه تهران از هر تلاشی که تضمین‌کننده منافع ملی و رفع بحران باشد استقبال می‌کند و مقامات وزارت خارجه نیز از رویکرد ضدتجاوز روسیه قدردانی کرده‌اند، اما مسیرهای میانجی‌گری هم‌اکنون به کانال‌های مختلفی از جمله پاکستان و قطر نیز متصل است و مسکو تلاش دارد سهم اثرگذاری خود را در این میان افزایش دهد.
پرونده‌های اقتصادی و بین‌المللی در دستور کار دیپلمات‌ها
دستور کار رسمی مذاکرات تنها به ابعاد امنیتی و نظامی محدود نیست. گفتگوها طیف گسترده‌ای از همکاری‌های تجاری، انرژی، سرمایه‌گذاری در بخش حمل‌ونقل و ترانزیت، و همسوسازی مواضع در نهادهای چندجانبه مانند سازمان ملل، بریکس، شانگهای و اتحادیه اقتصادی اوراسیا را در بر می‌گیرد؛ حوزه‌هایی که تهران و مسکو در سال‌های گذشته بر تقویت آنها تأکید ویژه‌ای داشته‌اند.
احیای ایده قدیمی مسکو برای معماری امنیتی خلیج فارس
از دیگر محورهای راهبردی این سفر، بازخوانی طرحی است که روسیه از اواخر دهه ۹۰ میلادی به دنبال پیاده‌سازی آن بوده و حتی اسناد آن را به سازمان ملل ارائه کرده است: نظام امنیت فراگیر و مشترک در منطقه خلیج فارس. کرملین معتقد است ثبات در خلیج فارس نباید مبتنی بر صف‌بندی‌های محدود نظامی یا مداخله‌جویی‌های یک‌طرفه باشد، بلکه نیازمند سازوکاری بومی با حضور همه کشورهای حوزه خلیج فارس، به ویژه ایران و کشورهای عربی است.
لاوروف اخیراً در منامه نیز بر همین ایده تأکید کرد و یادآور شد که مسکو از مدلی جامع حمایت می‌کند که کشورهای حاشیه خلیج فارس و همسایگان آنها مانند عراق و اردن را پوشش دهد. در این چارچوب، پرونده‌هایی نظیر صلح در یمن و امنیت تردد دریایی در تنگه هرمز ذیل یک ساختار کلی و پیوسته مورد توجه قرار می‌گیرند تا بستر کاهش تنش‌ها و همکاری‌های مشترک فراهم شود.
