وی در بخشی از سخنان خود در مراسم افتتاحیه کنفرانس بین‌المللی «سپهبد حاج قاسم سلیمانی؛ دیپلماسی و مقاومت» اظهار داشت: «به باور من، تفکر حاج قاسم که بازتابی از آرمان‌های انقلاب اسلامی و اصول قانون اساسی است، از شالوده نظری سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران سرچشمه می‌گیرد که می‌توان آن را “دیپلماسی مقاومت‌محور” نامید.»
وزیر امور خارجه با اشاره به نقش شهید سلیمانی به‌عنوان معمار «محور مقاومت» در منطقه، تصریح کرد که تأثیرات این رویکرد بسیار گسترده‌تر از سیاست‌های جاری و اجرایی در حوزه روابط خارجی است.
عراقچی در ادامه به تشریح الزامات یک دیپلماسی موفق پرداخت و گفت: «آنچه در عرصه دیپلماسی حرف اول را می‌زند، “مؤلفه‌های قدرت ملی” است. جایگاه هر واحد سیاسی در نظام بین‌الملل و محدوده کنشگری آن، بر اساس قدرت ملی‌اش تعریف می‌شود. یک بازیگر نمی‌تواند بدون داشتن توانمندی‌های هم‌تراز با سطح منطقه‌ای یا جهانی، در فرآیندهای دیپلماتیک به اهداف خود دست یابد. دیپلماسی قادر نیست از “هیچ” برای کشور منافع خلق کند؛ این توانمندی‌های ملی هستند که منافع ملی را ایجاد، تقویت و از آن محافظت می‌کنند.»
وی افزود که یک دیپلماسی کارآمد، حاصل ترکیبی هوشمندانه از شجاعت و تدبیر در تعاملات است. مذاکره، هنر دیپلماسی است و تقویت آن به معنای کاهش هزینه‌ها، تثبیت دستاوردها و پیروزی در هر دو میدان صلح و جنگ است؛ اما دیپلماسی به تنهایی کافی نیست.
عراقچی همچنین به «قدرت معنایی» و توانایی گفتمان‌سازی به عنوان یکی از ابعاد کمتر دیده‌شده قدرت ملی اشاره کرد و بیان داشت: «گفتمان، مجموعه‌ای فکری منسجم است که بر پایه ارزش‌ها و باورهای یک جامعه شکل می‌گیرد. کشورهایی که بتوانند گفتمان‌سازی مؤثری انجام دهند، سریع‌تر به اهداف خود می‌رسند. “گفتمان انقلاب اسلامی” و “گفتمان مقاومت” از مهم‌ترین نمونه‌های گفتمان‌سازی جمهوری اسلامی ایران در سطوح مختلف بوده‌اند.»
او میراث سردار سلیمانی را فراتر از پیروزی‌های میدانی دانست و گفت: «او با نگاهی استراتژیک، گفتمان مقاومت را از مفاهیم نظری به یک قدرت ملموس و تأثیرگذار در معادلات غرب آسیا تبدیل کرد و نشان داد که مقاومت، یک انتخاب راهبردی برای ملت‌هایی است که کرامت خود را ارجح می‌دانند.»
وزیر امور خارجه در پایان تأکید کرد که در نظم کنونی جهان که منطق زور بر منطق دیپلماسی غلبه کرده، «دیپلماسی مقاومت‌محور» ایران با ماهیت سلطه‌ستیز و عدالت‌خواهانه‌اش، پررنگ‌تر از همیشه در برابر زورگویان ایستاده است. وی مفهوم مقاومت را به حوزه‌های اقتصادی، فرهنگی، علمی و دیپلماتیک نیز تعمیم داد و آن را یک الگوی پیشرونده برای توسعه ملی و تأثیرگذاری منطقه‌ای توصیف کرد.
