شایعاتی مبنی بر توبیخ پیمان جبلی، رئیس رسانه ملی، توسط مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، در فضای رسانهای قوت گرفته که بحثها پیرامون تغییر ریاست این سازمان را داغ کرده است. اما آیا با کنار رفتن رئیس فعلی صداوسیما، رویکردهای سیاسی علیه دولت به پایان میرسد؟
در همین راستا، محمد هاشمی رفسنجانی، که پیشتر خود سکاندار سازمان صداوسیما بوده، به ارزیابی عملکرد این نهاد پرداخت. او تصریح کرد: صداوسیما یک بازوی رسانهای است که به عنوان رسانه ملی، متعلق به کلیت نظام محسوب میشود و باید خطمشیهای کلی نظام را بازتاب دهد. مسئولان ارشد نظام، شامل رئیسجمهور و قوای سهگانه، همگی تحت نظارت رهبری فعالیت میکنند. در مورد عملکرد صداوسیما، همواره تذکراتی وجود داشته و این امر نشان از عدم رضایت از رویکردهای آن دارد.
زمانی که ارکان اصلی نظام و رهبری از نحوه کار صداوسیما رضایت خاطر ندارند، علت این است که این سازمان از رسانه ملی بودن خود فاصله گرفته و به بستری تبدیل شده که گویا گروهی خاص با نفوذ در آن، سیاستهایی را اعمال میکنند که با اصول و خطوط کلی سازمان همخوانی ندارد.
هاشمی رفسنجانی به یک نمونه اخیر اشاره کرد و گفت: در یکی از برنامههای تلویزیونی، گفتوگویی با دکتر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، پس از بازگشت از سفر عراق پخش شد. در این سفر، دکتر عراقچی مورد استقبال باشکوهی قرار گرفته بود، اما در بخشی از گزارش، صداوسیما تمرکز خود را بر توهین یک یا دو نفر در حرم گذاشت و آن را برجسته کرد. این در حالی بود که از استقبال گسترده مردم و شعارهایی چون «قهرمان، قهرمان» هیچ اشارهای نشد. این عدم پوشش، یک بیتوجهی آشکار به واقعیت بود.
وی افزود: این نوع برخورد نشان میدهد که صداوسیما متأسفانه به جایگاه نماینده جمهوری اسلامی بودن وزیر امور خارجه بیاعتناست. وزیر امور خارجه در سفر خارجی، نماینده شخص خودش نیست، بلکه نماینده نظام جمهوری اسلامی ایران است. اما رسانه ملی به این نکات کلیدی توجه نکرده و برخلاف ضوابط رسانهای عمل کرده است.
رئیس اسبق سازمان صداوسیما تأکید کرد: نتیجه این نوع برنامهسازی و پخش، از دست رفتن مخاطب است. مردم، حامیان نظام و حتی جریانهای سیاسی به سمت رسانههای خارجی کشیده میشوند که این امر زیانهای جبرانناپذیری به دنبال دارد. سوق دادن مردم به سوی رسانههای بیگانه و گرفتن خطمشی از آنها، سیاستی بسیار نادرست و ناپسند است که در صورت ادامه، میتواند فاجعهبار باشد.
محمد هاشمی در پاسخ به این پرسش که برای جلوگیری از اینگونه رفتارهای تفرقهانگیز چه باید کرد و آیا صرفاً برکناری رئیس سازمان چاره کار است، اظهار داشت: عملکرد فعلی رئیس صداوسیما در بسیاری از جهات مثبت ارزیابی میشود، اما به نظر میرسد گروهی خاص در این سازمان نفوذ کرده و خطمشیهای مورد نظر خود را تحمیل میکنند. باید با روشهای قانونی و پیشبینی شده در قوانین، جلوی اعمال نفوذ این افراد و سیاستهای خاص آنها گرفته شود.
او ادامه داد: یک رئیس سازمان با شبکهها و کانالهای متعدد، نمیتواند شخصاً بر همه برنامهها نظارت کند. یک هیئت نظارت فعال لازم است، اما این نظارت باید «پیش از پخش» باشد، نه «پس از پخش». متأسفانه اکنون خطایی رخ میدهد، سپس شکایت مطرح میشود و بعد از آن به رسیدگی میپردازند که آیا درست بوده یا خیر. این شیوه برای یک رسانه ملی صحیح نیست.
وی قاطعانه بیان کرد: سیاست درست برای رسانه، اعمال نظارت پیش از پخش است. اگر مطلبی خلاف سیاستهای کلان کشور است یا در شرایطی خاص (مانند زمان جنگ یا برنامههای ویژه) باعث تضعیف نظام میشود، باید قبل از روی آنتن رفتن جلوی آن گرفته شود. این منطقی نیست که مطلبی پخش شود و گروهی هر کاری خواستند انجام دهند و بعداً اعلام کنیم که رسیدگی یا توبیخ میکنیم. این سیاست برای رسانه، راه درستی نیست.
رئیس پیشین صداوسیما در پاسخ به این سوال که چرا با وجود نماینده دولت در شورای نظارت، این سازمان همچنان علیه دولتها، به ویژه دولتهایی که مورد پسند مدیران سازمان نیستند، رویکرد سیاسی در پیش گرفته و دوقطبیسازی میکند، گفت: این مسئله دقیقاً به همین نظارت «پس از پخش» بازمیگردد. اگر نظارت پیش از پخش اعمال شود، رسانه دیگر نمیتواند سیاستهای مغایر با نظام را منتشر کند یا علیه مدیران و مسائل مختلف کشور عمل کند. اما متأسفانه اکنون نظارت بر صداوسیما، از نوع نظارت پیش از پخش نیست و به همین دلیل شاهد بروز این مسائل توسط گروهی در آنجا هستیم.




